فاصله در موسیقی

فاصله در موسیقی به معنای اجرای هم زمان یا پشت سر هم دو نت موسیقی است. هرگاه دو نت همزمان به صدا درآیند، فاصله را هارمونیک می نامیم. همچنین هرگاه دو نت فاصله متوالی نواخته شوند، آن فاصله ملودیک نام دارد. مبحث فاصله در موسیقی، به منظور نامگذاری فاصله ی بین دو نت موسیقی به وجود آمده است. نام فاصله ی بین دو نت از دو بخش تشکیل می شود: 1. عدد فاصله 2. بنیه فاصله. نامگذاری هریک از این دو قسمت، با توجه به دو عامل صورت می گیرد:

  • نام دو نت تشکیل دهنده ی فاصله >>> عدد فاصله
  • اختلاف دو نت از لحاظ تعداد پرده >>> بنیه فاصله

بنابراین ابتدا باید موضوع پرده در موسیقی را شرح دهیم. (برای آشنایی با نام نت ها، مقاله ی زیر و بمی نت های موسیقی را مطالعه فرمایید.)

فاصله در موسیقی

«سی تا فا» فاصله ی پنجم کاسته

پرده و نیم پرده در موسیقی

در مقاله ی زیر و بمی نت های موسیقی، گفتیم در یک اکتاو، 12 نت مختلف وجود دارد. 7 تا از این 12 نت را نت های اصلی می نامیم. چرا که این 7 نت هریک نام مستقل خود را دارند. این نام ها عبارتند از: دو، ر، می، فا، سل، لا و سی. اما نام 5 نت دیگر، از نام نت قبل یا بعد از به همراه یک پسوند ساخته می شود. مثلاً بین نت های «دو» و «ر» یک نت فرعی وجود دارد. این نت فرعی، دو اسم متفاوت دارد. یکی از نت قبل از آن گرفته  شده که «دو-دیِز» نام دارد. و دیگری از نت بعدی ساخته شده که «ر بمُل» نامیده می شود. در تصویر، نام همه ی نت های یک اکتاو را می بینید:

پرده و نیم پرده

نام نت هاروی کلاویه های پیانو

هر دو نت متوالی از بین نت های 12 گانه ی یک اکتاو، نیم پرده اختلاف دارند. مثلاً اختلاف دو نت «دو» و «دو-دیز» نیم پرده است. اما نت های «دو» و «ر»، دو نت متوالی نیستند. چرا که نت «دو-دیز» یا همان «ر-بمل» بین آن ها قرار دارد. در نتیجه این دو نت، یک پرده اختلاف دارند.

مثال: دو تا سل = 3ونیم پرده | فا تا لا-بمل = 1ونیم پرده | ر تا سل-دیز = 3 پرده

عدد فاصله

عدد فاصله عبارت است از تعداد نت های اصلی بین دو نت با احتساب خود آن ها. با این توضیح که این شمارش همواره از نت بم تر به نت زیر تر انجام می شود. توجه کنید دیز و بمل حتی اگر در نام دو نت تشکیل دهنده فاصله باشد، تاثیری در عدد فاصله ندارد. فراموش نکنین خود نت های مبدا ومقصد نیز شمرده می شوند. عدد فاصله را با اعداد ترتیبی (یکم، دوم، سوم …) نامگذاری می کنیم. به مثال های زیر توجه فرمایید:

عدد فاصله نت مقصد نت مبدا
7 (هفتم) سی دو-دیز
 6 (ششم) ر-دیز فا
4 (چهارم) می سی
1 (یکم) ر-دیز ر-بمل
3 (سوم) سل می-بمل

توجه کنید که اگر در حین شمردن نت های بین دو نت، به پایان اکتاو یعنی نت «سی» رسیدیم، اکتاو بعد از نت «دو» شروه می شود. همچنین فاصله ی یک نت تا خودش (فارغ از دیز و بمل ها)، فاصله یکم است. همچنین فاصله یک نت تا نت هم نام خود در اکتاو بعد، فاصله هشتم است.

 

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *